Yabancılar Hukuku
Türkiye Vize Rehberi ve Hukuki Süreç

Hukuk anlamda vize, yabancıların Türkiye hudutları dahilinde azami doksan gün kalmalarına ya da transit geçiş yapmalarına imkân tanıyan idari izindir. Yabancıların kural olarak geliş maksatlarını bildiren vize almaları zorunlu kılındığından, geçerli bir vize olmaksızın ülkeye girmeleri hukuken mümkün değildir. Bu nedenle ülkemize giriş yapmak isteyen yabancıların vizelerinin mevcudiyeti aranmaktadır. Bu Türkiye vize rehberinde vize muafiyetlerini, vize türlerini ve vize reddine karşı başvuru yollarını anlatıyoruz.
Vize Muafiyeti Bulunan Haller
YUKK M. 12 Kapsamında Vize Muafiyeti
İdareye vize takdir hakkı verilmeyip zorunlu bir vize muafiyeti ve kesin vize serbestisi öngörülmüştür . Taraf olunan uluslararası anlaşmalar veya Cumhurbaşkanı kararıyla vize muafiyeti sağlanan ülke vatandaşları, ikili vize muafiyeti bulunanlar, geçerli ikamet veya çalışma izni sahipleri, damgalı pasaport taşıyanlar ve Mavi Kartlılar vize almadan doğrudan ülkeye girebilir .
Diplomatik Vize Muafiyeti
Kanun, diplomatik gerekçelere dayanan ayrı bir vize muafiyetine de yer vermiştir. Türkiye’de görevli diplomasi ve konsolosluk memurları ile Dışişleri Bakanlığınca bildirilen aile fertleri vize muafiyeti kapsamına alınmıştır.
Statüsü anlaşmalarla belirlenen uluslararası temsilcilik personeli için de vize şartı aranmaz; bu kişiler de ülkeye vize almadan girebilir. Bu düzenleme, teamüllere dayalı diplomatik vize serbestisini pozitif hukuk normları ile sağlamaktadır.
Mücbir Nedenlerle Vize Muafiyeti
İstisnai vize muafiyetinin gerekçelerinden biri de mücbir sebeplerdir; kaza, ağır hava muhalefeti, teknik arıza ve sağlık sorunları bu kapsamda kabul edilir. Türk limanlarını zorunlu kullanan yabancılara, liman şehriyle sınırlı ve mücbir sebep süresince valiliklerce vize aranmaksızın 15 güne kadar geçerli bir vize muafiyeti izni verilebilir.
Turizm Amaçlı Vize Muafiyeti ve Liman Geçiş Kuralları
Deniz limanlarına turizm amacıyla gelen yabancılara valiliklerce 72 saati aşmamak şartıyla vize muafiyeti kapsamında vize aramaksızın geçici giriş izni verilebilmektedir. Bu süreçte vize denetimi açısından kolluk bilgilendirilirken, vize yerine geçen izin belgesi düzenlenir; riskli görülenlerin pasaportları vize teminatı olarak çıkışa kadar alıkonur. Kendisine tanınan 72 saatlik vize muafiyeti süresini aşanlar hakkında vize ihlali yaptırımları tatbik edilir.
Türkiye Vize Türleri Nelerdir
Türk yabancılar hukukunda vize politikas kanuni yetki çerçevesinde yabancıların geliş amaçlarını esas alarak yedi farklı vize türü ihdas etmiştir. Bu kapsamda kanunumuzda düzenlenen vize türleri;
a) Turizm vizesi: Türkiye’ye turistik veya resmi ziyaret, iş görüşmesi, konferans, seminer, toplantı, festival, fuar, sergi, sportif etkinlik, kültürel ve sanatsal etkinlik gibi amaçlarla gelmek isteyen yabancılara verilir.
b) Transit vize: Türkiye’ye herhangi bir sınır kapısından girerek belirlenen süre içinde Türkiye’den geçiş yapmak isteyen yabancılara verilecek transit vize ile belirlenen geçiş süresi, vizenin geçerlilik süresi içinde sınır kapısından her girişte yeniden başlar.
c) Havalimanı transit vizesi: Türkiye’ye giriş yapmaksızın sadece hava sınır kapısından geçiş yapmak isteyen yabancılara verilir.
ç) Eğitim vizesi: Türkiye’ye eğitim, öğrenim, staj, kurs, öğrenci değişim programı, Türkçe dil kursuna katılma amacıyla gelmek isteyen yabancılara verilir.
d) Çalışma vizesi: Çalışma vizesi, çalışma amacıyla gelmek isteyen yabancılara verilir.
e) Resmi görev vizesi: Resmi göreve atanan veya diplomatik kurye olarak görevlendirilen yabancılara verilir.
f) Diğer vizeler: YUKKUY md. 11/1 kapsamının dışında kalan belirtilen amaçlar dışında kalan ve arkeolojik kazı, araştırma, film veya belgesel çekimi, tedavi, refakat, aile birleşimi, insani yardım, taşımacılık gibi amaçlarla gelmek isteyen yabancılara verilen vize türüdür.
Vize Başvuruları Nasıl Yapılır
Yabancılar, konsolosluklara şahsen vize başvurusu yapar; vize müracaatı elektronik vize sistemiyle de alınabilir. Her yabancı münferit vize başvuru formu doldurarak vize talebinde bulunarak randevu almaktadır. Konsolosluk haricinde sınır kapısında valiliklerce istisnai vize tanzim edilebilir; valilik sınır vize yetkisini kolluğa devredebilir. Konsolosluktan vize alınamaması halinde mücbir hastalık, kaza veya sağlık riski hallerinde yabancıya sınır kapısı vize imkanı sağlanır. Nitekim bu sınır vize rejimi, acil vize ihtiyacını karşılar
Vize Başvurularının Değerlendirilmesi
Vize başvurusu konsolosluğa yapıldığında sonuç doksan gün içinde verilir; bu süre ise yabancının istenen belgeleri tamamladığı tarihte işlemeye başlar. Başvurunun değerlendirilmesi aşamasında konsolosluklar, vize başvurularını Göç İdaresi Başkanlığı’na iletir. Göç İdaresi Başkanlığı başvuruları gerektiğinde ilgili kurum ve kuruluşların görüşlerini de alarak sonuçlandırır ve konsolosluğa ya da büyükelçiliğe bildirir.
Vize Verilmeyecek Yabancılar
Bir yabancının vize talebinin hangi şartlarda reddedileceğini ve kime hangi hallerde vize verilmeyeceğini gösteren temel hüküm, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu m. 15 hükmüdür. Bu doğrultuda; talep edilen vize süresinden en az 60 gün daha uzun süreli pasaporta sahip olmayanlara vize verilmez.
- Benzer şekilde Türkiye’ye girişi yasaklananlara, kamu düzeni veya kamu güvenliği yönünden sakıncalı görülenlere vize verilmesi yasaktır .
- Kamu sağlığı için tehdit oluşturan bulaşıcı bir hastalığı bulunanlara da vize verilmez. Bu değerlendirme yapılırken 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu ve Dünya Sağlık Örgütü kriterleri esas alınır.
- Giriş, geçiş ya da kalış amacını haklı nedene dayandırmayan veya kalacağı sürede yeterli maddi imkanı bulunmayanlara vize verilmemektedir .
- Ayrıca önceki vize ihlalinden, ikamet izninden, 6183 sayılı Kanundaki amme alacaklarından veya 5237 sayılı TCK cezalarından doğan borçlarını ödemeyi kabul etmeyenlerin vize başvurusu reddedilir ve ilgililere vize verilmez .
Vize İptal Sebepleri ve Tebliğ Süreci
Verilmiş bir vize her durumda geçerli kalmaz; belirli yasal koşullar bozulduğunda yetkili vize mercileri bu vizeyi iptal edebilir. Vize belgesinde sahtecilik yapılması, üzerinde silinti veya kazıntı bulunması, yabancı hakkında Türkiye’ye giriş yasağı konulması ya da suç işleme şüphesinin doğması hallerinde verilen vize iptal edilir .
Ayrıca pasaportun sahte veya süresiz olması, tanınan vize veya vize muafiyetinin veriliş amacı dışında kullanılması ya da vize başvurusunda sunulan bilgi veya belgelerin geçerli olmadığının anlaşılması durumunda yetkili vize makamı veya valilikler vize iptali işlemi uygular. Yabancı hakkında sınır dışı etme kararı alınması da mevcut vize geçerliliğini ve kazanılan vize hakkını kendiliğinden sona erdirir . İdarece tesis edilen her vize iptali veya vize reddi işlemi, ilgilinin hak kaybına uğramaması adına yabancıya resmi olarak tebliğ edilir.
Vize Reddi ve Vize İptaline Karşı Hukuki Başvuru Yolları
Vize reddi ya da vize iptali kararıyla karşılaşan bir yabancının, bu olumsuz vize işlemine karşı başvurabileceği iki temel hukuki yol vardır. İlk olarak idari başvuru yolunda yabancı, yetkili vize makamına veya üst idareye başvurup vize işleminin geri alınmasını ya da yeni bir vize işlemi tesis edilmesini isteyebilir.
İkinci olarak yargısal başvuru yolunda, tebliğ edilen vize kararına karşı genel dava açma süresi olan 60 gün içinde idare mahkemesinde vize iptal davası açılabilir. Konsolosluklara yapılan vize müracaatlarında mevzuat 90 günlük bir sonuçlandırma süresi tanıdığından, idarenin sessiz kalmasıyla oluşan zımni vize reddi bu sürenin hitamında doğar. Böylece yasal dava açma süresi, bu zımni vize reddi tarihinden itibaren başlar. Davaya bakacak yer, haksız vize işlemini tesis eden idarenin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir. Bu işlem yüzünden kişisel hakları doğrudan zarar görenler ise aynı vize uyuşmazlığı için tam yargı davası da açabilir.
Türkiye‘ye Vizesiz Giriş Yapabilecek Ülkeler
| Ülke | Süre / Koşul | Ülke | Süre / Koşul | Ülke | Süre / Koşul |
|---|---|---|---|---|---|
| ABD | 90 Gün | Almanya | 90 Gün | Andora | 90 Gün |
| Arjantin | 90 Gün | Arnavutluk | 90 Gün | Avustralya | 90 Gün |
| Avusturya | 90 Gün | Azerbaycan | 90 Gün | Bahreyn | 90 Gün |
| BAE | 90 Gün | Belçika | 90 Gün | Belize | 90 Gün |
| Birleşik Krallık | 90 Gün | Bolivya | 90 Gün | Bosna-Hersek | 90 Gün |
| Brezilya | 90 Gün | Bulgaristan | 90 Gün | Çekya | 90 Gün |
| Çin | 90 Gün | Danimarka | 90 Gün | Ekvador | 90 Gün |
| El Salvador | 90 Gün | Estonya | 90 Gün | Fas | 90 Gün |
| Finlandiya | 90 Gün | Fransa | 90 Gün | Guatemala | 90 Gün |
| Güney Kore | 90 Gün | Gürcistan | 90 Gün | Hırvatistan | 90 Gün |
| Hollanda | 90 Gün | Honduras | 90 Gün | Hong Kong (ÖİB) | 90 Gün |
| İran | 90 Gün | İrlanda | 90 Gün | İspanya | 90 Gün |
| İsrail | 90 Gün | İsveç | 90 Gün | İsviçre | 90 Gün |
| İtalya | 90 Gün | İzlanda | 90 Gün | Japonya | 90 Gün |
| Kanada | 90 Gün | Karadağ | 90 Gün | Katar | 90 Gün |
| Kazakistan | 90 Gün | Kırgızistan | 90 Gün | KKTC | 90 Gün |
| Kolombiya | 90 Gün | Kosova | 90 Gün | Kuveyt | 90 Gün |
| Kuzey Makedonya | 90 Gün | Letonya | 90 Gün | Lihtenştayn | 90 Gün |
| Litvanya | 90 Gün | Lübnan | 90 Gün | Lüksemburg | 90 Gün |
| Macaristan | 90 Gün | Malezya | 90 Gün | Malta | 90 Gün |
| Moldova | 90 Gün | Monako | 90 Gün | Nikaragua | 90 Gün |
| Norveç | 90 Gün | Özbekistan | 90 Gün | Panama | 90 Gün |
| Paraguay | 90 Gün | Peru | 90 Gün | Polonya | 90 Gün |
| Portekiz | 90 Gün | Romanya | 90 Gün | San Marino | 90 Gün |
| Seyşeller | 90 Gün | Sırbistan | 90 Gün | Singapur | 90 Gün |
| Slovakya | 90 Gün | Slovenya | 90 Gün | Suudi Arabistan | 90 Gün |
| Şili | 90 Gün | Trinidad ve Tobago | 90 Gün | Tunus | 90 Gün |
| Ukrayna | 90 Gün | Umman | 90 Gün | Uruguay | 90 Gün |
| Ürdün | 90 Gün | Vatikan | 90 Gün | Venezuela | 90 Gün |
| Yeni Zelanda | 90 Gün | Yunanistan | 90 Gün | Rusya | 60 Gün (Tek girişte) |
| Belarus | 30 Gün (Yılda 90 gün) | Brunei | 30 Gün | Endonezya | 30 Gün |
| Kosta Rika | 30 Gün | Makao (ÖİB) | 30 Gün | Moğolistan | 30 Gün |
| Tayland | 30 Gün | Cezayir | 90 Gün (15 yaş altı ve 50 yaş üstü) | Irak | 90 Gün (15 yaş altı ve 50 yaş üstü) |
| Libya | 90 Gün (16 yaş altı ve 45 yaş üstü) |
Tablo, T.C. Dışişleri Bakanlığı’nın Yabancıların Tabi Olduğu Vize Rejimi listesine göre umuma mahsus (normal) pasaportlar için hazırlanmıştır. Tüm yabancılar için son 180 gün içinde Türkiye’de toplam kalış süresi 90 günü geçemez. Çin vatandaşları için vize muafiyeti 2 Ocak 2026 tarihinde başlamıştır.
Türkiye Pasaportu ile Hangi Ülkelere Gidilebilir?
Passport Index web sitesi, hangi ülke pasaportuyla hangi ülkelere girip giremeyeceğinizi anlık ve etkileşimli olarak gösterir. Türkiye pasaportu ile hangi ülkelere gidebileceğinizi öğrenmek istiyorsanız tıklayın.
Sıkça Sorulan Sorular
Türkiye’de vize ile ne kadar süre kalınabilir?
Vize, yabancılara Türkiye’de azami 90 gün kalma ya da transit geçiş yapma imkânı tanıyan idari bir izindir. Vize muafiyeti bulunan haller dışında, geçerli bir vize olmadan ülkeye giriş hukuken mümkün değildir.
Konsolosluk vize başvurusunu ne kadar sürede sonuçlandırır?
Konsolosluklara yapılan vize başvuruları en geç 90 gün içinde sonuçlandırılır. Bu süre, istenen belgelerin tamamlandığı tarihten itibaren başlar. Konsolosluk başvuruyu Göç İdaresi Başkanlığı’na iletir; Başkanlık gerektiğinde ilgili kurumların görüşünü de alarak karar verir.
Hangi durumlarda vize verilmez?
YUKK m. 15 uyarınca; pasaportu talep edilen vize süresinden en az 60 gün uzun olmayanlara, Türkiye’ye girişi yasaklananlara, kamu düzeni veya kamu güvenliği bakımından sakıncalı görülenlere, kamu sağlığını tehdit eden bulaşıcı hastalığı bulunanlara, geliş amacını haklı nedene dayandırmayan ya da yeterli maddi imkânı bulunmayanlara ve önceki vize ihlali, ikamet izni, amme alacakları veya TCK kaynaklı borçlarını ödemeyi kabul etmeyenlere vize verilmez.
Vize reddine veya vize iptaline karşı ne yapılabilir?
İki yol vardır. İdari başvuru yolunda yetkili vize makamına veya üst idareye başvurularak işlemin geri alınması istenebilir. Yargısal yolda ise kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Kişisel hakları doğrudan zarar görenler ayrıca tam yargı davası açabilir.
Konsolosluk başvuruma hiç cevap vermezse ne olur?
Konsolosluk başvuruları için tanınan 90 günlük süre cevapsız geçerse zimni ret doğar. 60 günlük dava açma süresi bu zimni ret tarihinden itibaren işlemeye başlar; bu nedenle sürenin kaçırılmaması önemlidir.