TYP İlave Tediye Dava Dilekçesi Örneği (2026)

[İL / İLÇE] NÖBETÇİ İŞ MAHKEMESİ’NE

Adli yardım taleplidir (adli yardım istenmiyorsa bu satırı silin)

DAVACI: [Ad Soyad] – T.C. Kimlik No: [……] – [Adres]
VEKİLİ: [Varsa vekilin adı soyadı – UETS adresi]
DAVALI: [İşin görüldüğü kurumun bağlı olduğu tüzel kişi, ör. İçişleri Bakanlığı / Millî Eğitim Bakanlığı / … Belediye Başkanlığı] – [DETSİS no / adres]
DAVA DEĞERİ: [Brüt ilave tediye alacağı tutarı]
KONU: Ödenmeyen ilave tediye alacağının davalıdan alınarak davacıya ödenmesi talebidir.

AÇIKLAMALAR:

1. Davacı, Toplum Yararına Program kapsamında davalı kurum bünyesinde [başlangıç tarihi] – [bitiş tarihi] tarihleri arasında [birim adı, ör. … Valiliği], [başlangıç tarihi] – [bitiş tarihi] tarihleri arasında [birim adı] bünyesinde [il / ilçe]’de asgari ücretle çalışmıştır. Program süresi bitti denilerek davacının iş sözleşmesi sona erdirilmiştir.

2. Bilindiği üzere iş sözleşmesinin üç unsuru vardır: iş görme, ücret ve bağımlılık. Yargıtay kararlarında; TYP kapsamında çalışan kişilerin işçi sayılacağı, işçinin iş görme edimini hangi kuruma karşı yerine getirmiş ise veya hangi kurum tarafından sigortalı olarak gösterilmiş ise, o kurum ile aralarında işçi işveren ilişkisi ve iş sözleşmesi kurulduğunun kabulü gerektiği istikrar kazandığından davacıya ödenmeyen ilave tediye alacaklarının ödenmesi gerekmektedir. TYP kapsamında çalışan kimi işçilerin sigorta primleri bir devlet kurumu tarafından yatırılırken çalışmaları başka bir devlet kurumunda gerçekleşmiştir. Bunun nedeni, işçinin sigorta primini yatıran kurum tarafından yapılan kurumlar arası iç yazışma neticesinde işçinin diğer devlet kurumunda görevlendirilmiş olmasıdır.

3. İlave tediye alacağının kapsamı, yararlanacaklar, yararlanma şartları, miktarı ve ödeme zamanı 6772 sayılı Devlet ve Ona Bağlı Müesseselerde Çalışan İşçilere İlave Tediye Yapılması Hakkında Kanun ile düzenlenmiştir. Kanun’un 1. maddesinde devlet ve ona bağlı kurumların hangileri olduğu ve yararlanacak kişiler açıkça belirtilmiştir. Buna göre;

A. İŞVEREN YÖNÜNDEN KAPSAMI

4. Aşağıda ayrıntılarıyla açıklanacağı üzere davalı kurumun 6772 sayılı Kanun kapsamında bir kurum olduğu tartışmasızdır. 6772 sayılı Kanun’un 1. maddesinde “Umumi, mülhak, ve hususi bütçeli dairelerle mütedavil sermayeli müesseseler, sermayesinin yarısından fazlası Devlete ait olan şirket ve kurumlarla belediyeler ve bunlara bağlı teşekküller, 3460 ve 3659 sayılı kanunların şümulüne giren iktisadi Devlet Teşekkülleri ve diğer bilcümle kurum, banka, ortaklık ve müesseselerinde müstahdem onlardan İş kanununun şümulüne giren veya girmeyen yerlerde çalışmakta olan ve İş kanununun muaddel birinci maddesindeki tarife göre işçi vasfında olan kimselere, ücret sistemleri ne olursa olsun, her yıl için birer aylık istihkakları tutarında ilave tediye yapılır.” düzenlemesi hüküm altına alınmıştır. Bu kapsamda genel, katma ve özel bütçeli daireler, döner sermayeli kurumlar, sermayesinin yarısından fazlası Devlete ait olan şirket, kurumlar ve bunlara bağlı kuruluşlar ile belediyeler ve belediyelere bağlı kuruluşlar Kanun kapsamındadır.

5. Keza 5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu’na ekli cetvellerde merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri, sosyal güvenlik kurumları ve mahalli idarelerden oluşan genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri sayılmıştır. Bu cetvellerde yer alan genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri, özel bütçeli idareler, düzenleyici ve denetleyici kurumlar ile sosyal güvenlik kurumlarında çalışanların Kanun kapsamında olduğunun kabulü gerekir. Sonuç itibarıyla Kanun, devlet tarafından yasa ve yasanın verdiği yetki ile idari işlemle kurulan ve kamusal yetki ve ayrıcalıklardan yararlanan kamu tüzel kişilikleri ve bunlara bağlı kuruluşlarda iş sözleşmesi ile çalışanlara uygulanır.

B. İŞÇİ YÖNÜNDEN KAPSAMI

6. İş Kanunu kapsamına girsin girmesin, yukarıda belirtilen devlet ve ona bağlı kurumlarda çalışan ve İş Kanunu’ndaki tanıma göre işçi sayılan herkes bu alacaktan yararlanır. Kanun, 4857 ve 1475 sayılı İş Kanunlarından önceki iş kanununa atıfta bulunmuştur. 4857 sayılı İş Kanunu işçi tanımına 2. maddede yer vermiştir. Buna göre “bir iş sözleşmesine dayanarak çalışan gerçek kişiye işçi” denir. O hâlde bir iş sözleşmesine dayanarak yukarıda belirtilen kurumlarda çalışan her işçiye ilave tediye ödemesinin yapılması gerekir. 6772 sayılı Kanun’un 1. maddesinin kapsamına giren davalı kurum ile davacı arasında iş sözleşmesi kurulduğundan davacıya ilave tediye ödenmelidir.

7. YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ’NİN 2017/772 E., 2017/1321 K. SAYILI 09.02.2017 TARİHLİ İLAMINDA; “Toplum yararına program kapsamında katılımcı olarak çalıştırılanlar sözleşmeli personel, geçici personel değildir. Türkiye İş Kurumu işveren olmadığına göre asıl – alt işveren ilişkisi de 4857 sayılı iş kanunu’nun 2. Maddesi kapsamında kabul edilemez. Ayrıca aynı kanunun 7.maddesi uyarınca geçici (ödünç) iş ilişkisinin yasal unsurları da bulunmamaktadır. O halde yaptıkları iş ve yönetmeliğin 72.maddesi değerlendirildiğinde işçi oldukları açıktır. (…) Anılan yönetmelik hükümleri yasal düzenlemeler ile birlikte irdelendiğinde, her ne kadar genelgeye ek katılımcı taahhütnamesinin birinci maddesinde “TYP herhangi bir kamu kurumunda geçici veya daimi surette işçi statüsünü kazandırmaz” yönünde ibare bulunsa da işsizlerin başvuru sonrası noter kurasıyla veya listeye girmesi üzerine kamu kurum veya kuruluşları, sivil toplum kuruluşları veya özel sektör iş yerlerinde çalıştıkları, iş için başvuruda bulunanın bu yönde taahhütte bulunmasının statüsünün işçi sayılmasını engellemeyeceği, programa katılanların yaptıkları iş ve yönetmeliğin 72.maddesi değerlendirildiğinde, kişinin TYP uyarınca Belediye’ye ait iş yerinde çalışmasıyla Belediye ile işçi arasında işçi işveren ilişkisinin kurulacağı, bu kişilerin de işçi sayısına dahil edilmesi gerektiği şüphesizdir.” denilmekle TYP kapsamında belediyeye ait iş yerinde çalışan davacının işçi sıfatına haiz olduğu ve aralarında iş sözleşmesi kurulduğu hususları benimsenmiştir.

8. YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ’NİN 2019/5463 E., 2019/19706 K. SAYILI İLAMINDA da benzer şekilde “Davacının TYP uyarınca T.C. Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı okul iş yerinde çalışmasıyla davacı ile iş görme ediminin yerine getirildiği T.C. Milli Eğitim Bakanlığı arasında işçi işveren ilişkisi kurulduğunun kabulü gerekir. Davacı işçi ile davalı bakanlık arasında 4857 sayılı 2/1.fıkrasına uygun olarak iş ilişkisinin kurulduğu kabul edilmelidir.” denilmekle TYP kapsamında çalışanların işçi sayılacağı ve davacı ile davalı Bakanlık arasında iş sözleşmesinin kurulduğu hükme bağlanmıştır.

9. YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ’NİN 2021/11404 E., 2021/15736 K., 23.11.2021 TARİHLİ VE 2021/8796 E., 2021/14726 K., 21.10.2021 TARİHLİ İLAMLARINDA ise; “Bölge Adliye Mahkemesince yazılı gerekçe ile yerleşik Yargıtay uygulaması işçi sendikalarına üyelik hakkı bulunduğunun tespitine karar verilmesi yerindedir.” denilmekle TYP kapsamında çalışanların işçi sayılması gerektiği bir kez daha vurgulanmıştır.

10. Son olarak Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin 08.03.2022 tarihli, 2022/2226 E., 2022/2943 K. sayılı kanun yararına bozma kararında yukarıdaki kararlara atıf yapılarak “Dairemiz uygulamasına göre de, Toplum yararına Program katılımcısı ile katılımcıyı çalıştıran taraf arasında iş sözleşmesi kurulduğu kabul edilmekte olup Mahkemece ulaşılan sonuç isabetlidir.” sonucuna varılmıştır. Belirli veya belirsiz süreli iş sözleşmesi ile çalışan her işçinin, 6772 sayılı Kanun kapsamında olan bir iş yerinde çalışması koşuluyla ilave tediyeye hak kazandığı açıktır.

C. ÜCRET YÖNÜNDEN KAPSAMI VE HESAPLANMASI

11. 6772 sayılı Kanun’un 1. maddesinin son cümlesinde, yukarıda belirtilen iş yerlerinde çalışan işçilere ücret sistemleri ne olursa olsun her yıl için birer aylık ücret tutarında ilave tediye ödeneceği belirtilmiştir. Kanun’un 3. maddesinde ise “Birinci ve ikinci maddelerde yazılı olan işçilere mezkür maddeler gereğince yapılan tediyelerden ayrı olarak her yıl için bir aylık istihkakları tutarını geçmemek üzere Cumhurbaşkanı kararıyla aynı nispette bir ilave tediye daha yapılabilir” düzenlemesi yer almaktadır. Bu maddenin verdiği yetkiye dayalı olarak Bakanlar Kurulu / Cumhurbaşkanı her yıl istisnasız, yasal bir aylık ilave tediyeye ek olarak birer aylık ücretleri kadar ilave tediyenin ödenmesine karar vermektedir. İlgili yılda 1. maddeye göre yapılan ilave tediye ödemeleri ile 3. maddeye göre yapılacak ödemeler farklı kararnamelerle yayımlanmakta olup 3. maddeye göre yapılan ödeme, 1. maddede belirtilen tediye ile AYNI NİSPETTEDİR. Uygulamada da kamuda çalışan işçilere bu şekilde ödeme yapılmaktadır.

12. Aynı Kanun’un 4. maddesinin 2. fıkrasına göre “Aylık istihkakların hesabında fazla mesai, evlilik, çocuk zamları veya primleri, ayni yardımlar, hafta ve genel tatil ücretleri gibi esas ücrete munzam tediyeler nazarı itibara alınmaz. Bu tediyelerden çeşitli işçi sigortalarının icab ettirdiği primler kesilmez ve bu paralar borç için haczedilemez.” Bu düzenleme nedeniyle ilave tediye alacağı, bir ay için yirmi altı gün üzerinden ve brüt ücret esas alınarak hesaplanır.

13. 6772 sayılı Kanun’da ilave tediyeye hak kazanmak için asgari süre şartı getirilmemiştir. Kanun’un 4. maddesinin 3. fıkrasında “mezkür ilave tediyeler, tediye tarihinde işçinin işinden ayrılmış olup olmadığına bakmaksızın işçinin ilave tediyenin taallük ettiği yıl içinde o yerde veya aynı idare teşekkül ve müesseseye ait muhtelif yerlerde geçmiş olan hizmetlerinin yekünu nispetinde ve son çalıştığı yerde ödenir” düzenlemesi yer almaktadır. YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ’NİN 2013/5795 E., 2013/15726 K., 23.05.2013 TARİHLİ KARARINDA; “…İlave tediye alacağı, ödeme tarihinde işçinin işinden ayrılmış olup olmadığına bakılmaksızın hak edilen yıl içinde o yerde veya aynı idare, teşekkül ve müesseseye ait muhtelif yerlerde geçmiş olan hizmetlerin toplamı oranında ve son çalıştığı yerde ödenir. İşçi tam yıl çalışmamış ise, ilave tediye o yıl için kıstelyevm esasına göre hesaplanıp ödenecektir.”

14. 28 Nisan 1985 tarihli ve 18738 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sayıştay Başkanlığının 1985/2 esas ve 4492/1 karar sayılı kararında ilave tediyenin nasıl hesaplanacağı açıklanmıştır. Sayıştay söz konusu kararında “6772 sayılı kanunun 1’inci ve 3’üncü maddelerinde yer alan hükümlerle, İş Kanununun 1’inci maddesindeki tanıma göre işçi vasfını haiz olup, sürekli ve süreksiz hizmet akdiyle çalışan kişilere bir yıllık hizmetleri karşılığında iki aylık istihkakları, maden işletmelerinin münhasıran yer altı işlerinde çalışan işçilere ise üç aylık istihkakları tutarında ilave tediye yapılması ilkesi benimsenmiştir. (…) Bu fıkrada sözü edilen esas ücretin aylık tutarının, yani aylık istihkakın, işçinin 26 günlük yevmiyesine tekabül ettiği hususu ise, yargıtay ve sayıştayın istikrar kazanmış muhtelif kararlarında belirtilmiştir. Bu duruma göre, maden işletmelerinin münhasıran yer altı işlerinde çalışan işçiler için kanunun 2’nci maddesiyle getirilen istisnai hüküm bir yana bırakılacak olursa, işçiye bir yıllık hizmet karşılığında 52 günlük yevmiyesinin ilave tediye adı altında ödenmesi gerekecektir. (…) ilave tediye taksitlerinden bir ya da birkaçının ödenmesinden sonra işe girmenin veya taksitlerden bir bölümünün ödenmesinden önce işten ayrılmanın, ilave tediyeye hak kazanma açısından işçiyi olumsuz yönde etkilememesi gerekir.” şeklinde karar vermiştir.

15. Yukarıdaki açıklamalar ışığında, 6772 sayılı Kanun kapsamına giren işçilere ilave tediye alacağı, ilişkin bulunduğu yıla ait hizmet süreleriyle orantılı şekilde günlük brüt ücretleri üzerinden hesaplanarak ödenmelidir. Bu hâlde 1 yıl çalışan işçiye 52 günlük ücreti üzerinden hesaplama yapılmalı, 1 tam yılın dolmadığı dönemler için ise çalışma süresiyle orantılı kıstelyevm hesabıyla sonuca gidilmelidir. Cumhurbaşkanı kararıyla açıklanan ilave tediyeler her yıl dört defada ödenmekte olup alacağın muacceliyet zamanı belirtilen ödeme günleridir.

HESAPLAMA:
İlave tediye alacağı = Günlük brüt ücret × 52 ÷ 365 × Çalışılan gün sayısı

ÇALIŞMA SÜRESİ VE ALACAK HESABI:
[Birim adı] – Giriş: [tarih] – Çıkış: [tarih] – Çalışılan gün: [gün sayısı]
[Birim adı] – Giriş: [tarih] – Çıkış: [tarih] – Çalışılan gün: [gün sayısı]
(Asgari ücretin değiştiği her tarihte dönemi bölün ve her dönemi aşağıdaki gibi ayrı satırda hesaplayın.)
[Dönem başı – dönem sonu]: [günlük brüt ücret] × 52 ÷ 365 × [gün sayısı] = [tutar]
[Dönem başı – dönem sonu]: [günlük brüt ücret] × 52 ÷ 365 × [gün sayısı] = [tutar]
[Dönem başı – dönem sonu]: [günlük brüt ücret] × 52 ÷ 365 × [gün sayısı] = [tutar]
Toplam brüt ilave tediye alacağı = [toplam tutar]

16. GAZİANTEP BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 7. HUKUK DAİRESİ’NİN 24.02.2024 TARİHLİ, 2023/135 E., 2024/217 K. SAYILI İLAMINDA “Anılan yönetmelik hükümleri yasal düzenlemeler ile birlikte irdelendiğinde, her ne kadar genelgeye ek katılımcı taahhütnamesinin birinci maddesinde “TYP herhangi bir kamu kurumunda geçici veya daimi surette işçi statüsünü kazandırmaz” yönünde ibare bulunsa da işsizlerin başvurusu sonrası noter kurasıyla veya listeye girmesi üzerine kamu kurum veya kuruluşları, sivil toplum kuruluşları veya özel sektör işyerlerinde çalıştıkları, iş için başvuruda bulunanın bu yönde bir taahhütte bulunmasının statüsünün işçi sayılmasını engellemeyeceği” şeklinde TYP çalışanlarının işçi statüsünde olduğu belirtilmiştir. Yine aynı ilamda “Toplanan deliller, tüm dosya kapsamı, tanık beyanı, dosyaya sunulan imza föyleri hep birlikte değerlendirildiğinde davacının çalışma kapsamında ilave tediye ücret alacağının olduğu, davacıya ilave tediye ücret alacağı ödenmediği tespit edilerek, hüküm kurmaya ve denetime elverişli bilirkişi raporu ile davacının bu alacağı hesaplanmıştır. Davalı işveren bu alacağın ödendiğini ispat edememiştir. Mahkeme tarafından davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik yoktur.” denilerek TYP çalışanlarının ilave tediye alacağının doğduğu ve ödenmesi gerektiği kabul edilmiştir.

17. TYP kapsamında çalışanların ilave tediye hesabında dilekçemizde belirttiğimiz kıstelyevm hesabı yapılmakta olup birçok ilk derece mahkemesi yüksek yargı içtihatlarına dayanarak bu şekilde karar vermekte, idareler de ödeme yapmaktadır. Ekte sunulan kararlarda Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin TYP kapsamında çalışanların ilave tediyeye hak kazandığına ve denetime elverişli kıstelyevm hesabının kabulü gerektiğine ilişkin gerekçeleri bulunmaktadır. Tüm bu sebeplerle denetime elverişli hesap, Bölge Adliye Mahkemesi kararı, yerel mahkeme kararları ve kurumların yaptığı ödemeler de dikkate alınarak davanın kabulüne karar verilmesini talep ederiz.

ADLİ YARDIM: Davacı asgari ücretle çalışmakta olup mal varlığı bulunmamaktadır. Mevcut ekonomik durumuyla yargılama harç ve giderlerini karşılaması mümkün değildir. Davacının sosyal ve ekonomik durumuna ilişkin UYAP üzerinden yapılacak sorgulama sonucu da dikkate alınarak adli yardımdan yararlandırılmasını talep ederiz. (Adli yardım istenmiyorsa bu bölümü silin.)

ARABULUCULUK: Dava öncesinde dava şartı arabuluculuk kurumuna başvurulmuş, [arabuluculuk son tutanak tarihi] tarihli son tutanakla anlaşma sağlanamamıştır. Son tutanak ektedir.

HUKUKİ NEDENLER: 6772 sayılı Kanun, 4857 sayılı İş Kanunu, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu, 6100 sayılı HMK ve ilgili mevzuat.

HUKUKİ DELİLLER: Davacıya ait SGK sicil dosyası, nüfus kayıt örneği, işyeri özlük dosyası, İŞKUR kayıtları, imza föyleri, bilirkişi incelemesi, fakirlik belgesi, arabuluculuk son tutanağı, Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemesi kararları ve her türlü kanuni ve takdiri delil.

SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1. Adli yardım talebimizin kabulüne,
2. Davanın kabulüne, fazlaya ilişkin talep ve dava hakkımız saklı kalmak kaydıyla, brüt [tutar] ilave tediye alacağının arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği [tarih] tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanan en yüksek faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3. Yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine
karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.

[Tarih]
Davacı / Davacı Vekili
[Ad Soyad]
İmza

EKLER:
1- Arabuluculuk son tutanağı
2- Gaziantep BAM 7. Hukuk Dairesi’nin 24.02.2024 tarihli, 2023/135 E., 2024/217 K. sayılı ilamı
3- Ankara BAM 9. Hukuk Dairesi’nin 2024/1178 E., 2025/1038 K. sayılı kararı
4- Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin 2025/7826 E., 2025/8930 K. sayılı ilamı
5- SGK hizmet dökümü
6- Vekâletname sureti (vekille açılıyorsa)