Hemşire fazla mesai ücreti, kamu hastanelerinde haftalık çalışma süresi dışında tutulan ve izinle karşılanamayan nöbetler için ödenen nöbet ücretidir. Dayanağı 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun ek 33. maddesidir: her nöbet saati için unvana göre belirlenen gösterge rakamı memur aylık katsayısıyla çarpılır. Temmuz–Aralık 2026 döneminde yükseköğrenimli hemşire için bir saatlik nöbet ücreti 141,80 TL, acil servis, yoğun bakım ve 112’de 212,69 TL’dir. Özel hastanede çalışan hemşirenin fazla mesaisi ise İş Kanunu’na göre yüzde elli zamla ödenir.

Hemşire Nöbet Ücreti Nedir, Kimlere Ödenir?

Kanun bu ödemeyi “nöbet ücreti” olarak adlandırır; hastanelerde gündelik dilde hemşire fazla mesai ücreti ya da kısaca fazla mesai denilen ödeme budur. Hekimler, hemşireler, ebeler ve diğer sağlık personeli aynı madde kapsamındadır. Ek 33’e göre nöbet ücreti şu yerlerde nöbet tutan sağlık personeline ödenir: yataklı tedavi kurumları, seyyar hastaneler, ağız ve diş sağlığı merkezleri, aile sağlığı merkezleri, toplum sağlığı merkezleri ve 112 acil sağlık hizmetleri. Kapsamda hem kadrolu memurlar hem de sözleşmeli (4/B) personel vardır; kanun ikisi arasında gösterge farkı öngörmez.

Nöbet ücreti için üç şart birlikte aranır:

• Nöbetin haftalık çalışma süresi dışında tutulmuş olması,
• Nöbet karşılığında kurumun izin kullandırmamış olması (önce izin, izinle karşılanamayan saat için ücret),
• Nöbetin kesintisiz en az 6 saat sürmesi.

Kanunun ilgili cümlesi şöyledir:

“…haftalık çalışma süresi dışında normal, acil veya branş nöbeti tutarak, bu nöbet karşılığında kurumunca izin kullanmasına müsaade edilmeyen memurlar ile sözleşmeli personele, izin suretiyle karşılanamayan her bir nöbet saati için (nöbet süresi kesintisiz 6 saatten az olmamak üzere), aşağıda gösterilen gösterge rakamlarının aylık katsayısı ile çarpılması sonucu hesaplanacak tutarda nöbet ücreti ödenir.”

657 sayılı DMK · Ek madde 33

Nöbet Ücreti ile Memurun Fazla Çalışma Ücreti Farkı

Memurların genel fazla çalışma ücreti 657 sayılı Kanun’un 178. maddesinde düzenlenir; ücret ancak kanunda sayılan olağanüstü hallerde ödenir ve 2026’da saat başına 16,55 TL’dir. Sağlık personelinin hastanede tuttuğu nöbet ise bu maddeye değil ek 33. maddeye tabidir ve fazla çalışmanın karşılığı nöbet ücreti olarak ödenir. Hastanelerde fazla mesai olarak bilinen ödeme budur.

Nöbet Ücreti Nasıl Hesaplanır? Gösterge ve Katsayı

Saatlik nöbet ücreti = Gösterge × Aylık katsayı
Acil servis, yoğun bakım ve 112 nöbeti = Saatlik nöbet ücreti × 1,5
İcap nöbeti = Saatlik nöbet ücreti × 0,40

Gösterge rakamları kanunda sabittir; tutarı değiştiren memur aylık katsayısıdır. Katsayı yılda iki kez, ocak ve temmuz aylarında güncellendiği için hemşirenin fazla mesai ücreti de altı ayda bir artar. Hazine ve Maliye Bakanlığı genelgelerine göre aylık katsayı 1 Ocak–30 Haziran 2026 döneminde 1,387871, 1 Temmuz–31 Aralık 2026 döneminde 1,575512’dir.

Unvan (Ek 33 göstergesi)	Oca–Haz 2026	Tem–Ara 2026	Tem–Ara 2026 acil / yoğun bakım / 112
Uzman tabip, eğitim görevlisi, başasistan (150)	208,18 TL	236,33 TL	354,49 TL
Tabip (135)	187,36 TL	212,69 TL	319,04 TL
Diş tabibi ve eczacı (120)	166,54 TL	189,06 TL	283,59 TL
Hemşire, ebe, sağlık teknikeri – yükseköğrenimli (90)	124,91 TL	141,80 TL	212,69 TL
Lise dengi sağlık meslek mezunu (75)	104,09 TL	118,16 TL	177,25 TL
Diğer personel (55)	76,33 TL	86,65 TL	129,98 TL

Tablodaki tutarlar bir saatlik nöbet ücretidir ve kanundaki rakam ile katsayının çarpımıdır. Kurumların ve sendikaların yayımladığı listelerde bazen farklı rakamlar görülür; ödemenin yasal dayanağı ise bu formüldür.

Lisans ve Lise Mezunu Hemşire Farkı

Kanun unvana değil öğrenim düzeyine bakar. Lisans veya önlisans mezunu hemşire “mesleki yükseköğrenim görmüş sağlık personeli” olarak 90 gösterge üzerinden, sağlık meslek lisesi mezunu hemşire ise 75 gösterge üzerinden nöbet ücreti alır. Temmuz–Aralık 2026 için bu fark saat başına 23,64 TL’dir.

Örnek Nöbet Ücreti Hesabı

Temmuz–Aralık 2026 döneminde acil serviste 24 saatlik nöbet tutan ve bu nöbet için izin kullandırılmayan yükseköğrenimli hemşirenin nöbet ücreti 24 × 212,69 = 5.104,56 TL brüttür. Bu ücretten yalnızca damga vergisi kesilir (binde 7,59; 38,74 TL); hemşirenin eline yaklaşık 5.065,82 TL geçer. Aynı nöbet normal bir serviste tutulmuşsa ücret 24 × 141,80 = 3.403,20 TL olur.

Sağlık Bakanlığı Fazla Mesai (Nöbet) Ücreti Nasıl Ödenir?

Sağlık Bakanlığı’na bağlı hastanelerde nöbet ücreti döner sermaye bütçesinden ödenir; kanun “Bu madde uyarınca yapılacak ödemeler, döner sermayesi bulunan kurumlarda döner sermaye bütçesinden karşılanır.” hükmünü içerir. Ücret damga vergisi dışında hiçbir vergi ve kesintiye tabi değildir; bu yüzden nöbet ücretinde brüt ile net neredeyse aynıdır.

Acil Servis, Yoğun Bakım ve 112 Nöbetinde %50 Artırım

Kanun, “yoğun bakım, acil servis ve 112 acil sağlık hizmetlerinde tutulan” nöbetler için ücretin yüzde elli artırımlı ödeneceğini açıkça düzenler. Bu artırım yalnız sayılan birimlerde nöbet tutan sağlık personeli için uygulanır; ameliyathane gibi diğer birimler kanun metninde yer almaz.

İcap Nöbeti Ücreti

Evde çağrıya hazır beklenen icap nöbetinde ücret, normal nöbet ücretinin yüzde 40’ıdır ve icap nöbetinin kesintisiz en az 12 saat sürmesi gerekir. Temmuz–Aralık 2026 için yükseköğrenimli sağlık personelinde bir saatlik icap nöbeti ücreti 56,72 TL’dir.

Bayram, Resmi Tatil ve Gece Nöbeti

Ek 33, bayram ve resmi tatil günlerinde ya da gece tutulan nöbet için ayrı bir artırım oranı öngörmez; bu nöbetler de aynı gösterge üzerinden ücretlendirilir. Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği’ne göre gece nöbeti tutan sağlık personeline ertesi gün görev verilmez; hafta tatili ve resmi tatilde nöbet tutanlara da hizmeti aksatmamak kaydıyla diğer iş günlerinde nöbet süresi kadar izin verilebilir. İzin verilen saatler için ayrıca ücret ödenmez.

Hemşire Ayda Kaç Saat Fazla Mesai (Nöbet) Ücreti Alabilir?

Ek 33’te eskiden “ayda aile sağlığı ve toplum sağlığı merkezlerinde 60 saatten, diğer yerlerde ve hiçbir şekilde 130 saatten fazlası için ödeme yapılmaz” hükmü vardı. Anayasa Mahkemesi bu cümleyi 26.11.2025 tarihli, E. 2025/89, K. 2025/243 sayılı kararıyla oybirliğiyle iptal etti; karar 10.03.2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. İptal başvurusunu, nöbet ücreti talebinin reddine karşı açılan bir davada Çanakkale 2. İdare Mahkemesi yapmıştı. Gerekçede, sınırın üzerinde nöbet tutulmasının gerektiği durumlarda ücret ödenmemesinin “sağlık çalışanlarına orantısız bir külfet” yüklediği belirtildi. Bu tarihten sonra izinle karşılanamayan her nöbet saati için ücret ödenmesi gerekir; iptalin önceki aylara etkisi ise karar metninde düzenlenmemiştir.

Özel Hastanede Hemşire Fazla Mesai Ücreti

Özel hastanede çalışan hemşire memur değil işçidir; nöbet ücreti hükümleri değil 4857 sayılı İş Kanunu uygulanır. İş Kanunu m.41’e göre haftalık 45 saati aşan her saat fazla çalışmadır ve saatlik ücretin yüzde elli fazlasıyla ödenir. Günlük çalışma 11 saati geçemez (İş Kanunu m.63); yıllık fazla çalışma 270 saatle sınırlıdır ve işçinin yazılı onayı gerekir. Fazla mesai hesabı, aylık brüt ücretin 225’e bölünmesiyle bulunan saatlik ücret üzerinden yapılır; adımlar fazla mesai hesaplama sayfasında anlatılmıştır.

İş Kanunu m.69’a göre gece çalışması kural olarak 7,5 saati geçemez. Sağlık hizmeti yürütülen işyerlerinde ise 2015 değişikliğiyle hemşirenin yazılı onayı alınarak 7,5 saati aşan gece çalışması yaptırılabilir. Yargıtay bu değişikliği şöyle açıklamıştır: “turizm, özel güvenlik ve sağlık hizmeti yürütülen işyerlerindeki işçilerin 7,5 saati aşan gece çalışması için yazılı onay vermeleri halinde, bu süreyi aşan gece çalışması yapmalarının önünü açılmıştır.”¹ Aynı kararda, haftalık 45 saat aşılmasa bile günlük 11 saati aşan çalışma için fazla çalışma ücreti ödenmesi gerektiği vurgulanmıştır. 24 saat nöbet usulüyle çalışan hemşirenin fazla mesai hesabında bu iki kural birlikte uygulanır.

Kamu hastanelerinde 696 sayılı KHK ile kadroya geçen hasta bakıcı, temizlik ve güvenlik görevlileri gibi sürekli işçiler de (4/D) nöbet ücreti değil, İş Kanunu ve toplu iş sözleşmesine göre fazla çalışma (fazla mesai) ücreti alır; bu konu memur fazla mesai ücreti sayfasında ele alınmıştır.

Nöbet veya Fazla Mesai Ücreti Ödenmezse Ne Yapılır?

Kadrolu veya sözleşmeli sağlık personeli önce kuruma yazılı başvuruyla ödenmeyen nöbet ücretinin ödenmesini ister. Otuz gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır ve ret işleminden itibaren altmış gün içinde idare mahkemesinde iptal ve tam yargı davası açılabilir (2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.7, m.10). Kamu hemşiresinin uyuşmazlığı iş mahkemesinde değil idari yargıda görülür. Nöbet çizelgeleri, nöbet defteri ve bordrolar başvurudan önce saklanmalıdır.

Özel hastanede ödenmeyen fazla mesai ücreti için önce arabulucuya başvurulur, anlaşma olmazsa iş mahkemesinde dava açılır; zamanaşımı beş yıldır. Dava yolu fazla mesai rehberinde, delil ve tanık konusu ise fazla mesainin ispatı sayfasında anlatılmıştır.

Sıkça Sorulan Sorular

2026 hemşire nöbet ücreti ne kadar?

Temmuz–Aralık 2026 döneminde yükseköğrenimli hemşire için saatlik nöbet ücreti 141,80 TL, acil servis, yoğun bakım ve 112’de 212,69 TL’dir. Ocak–Haziran 2026 döneminde bu tutarlar 124,91 TL ve 187,36 TL idi. Bu tutar hemşirenin bir saatlik fazla mesai karşılığıdır.

1 saatlik nöbet ücreti nasıl hesaplanır?

Unvana göre gösterge rakamı memur aylık katsayısıyla çarpılır. Hemşirede gösterge 90’dır; Temmuz–Aralık 2026 katsayısı 1,575512 olduğundan 90 × 1,575512 = 141,80 TL bulunur.

Sözleşmeli (4/B) hemşire nöbet ücreti alır mı?

Evet. Ek 33 “memurlar ile sözleşmeli personel” ifadesini kullanır; sözleşmeli hemşire de aynı gösterge üzerinden nöbet ücreti alır.

Hemşireler kaç saat nöbet tutar?

Nöbet sabah 08.00’den ertesi gün 08.00’e kadar sürebilir. Ücret için nöbetin kesintisiz en az 6 saat, icap nöbetinin en az 12 saat sürmesi gerekir. Aylık 130 saatlik ödeme sınırı Anayasa Mahkemesi kararıyla 10.03.2026’dan itibaren kalkmıştır.

Nöbet ücretinden vergi kesilir mi?

Nöbet ücreti damga vergisi dışında hiçbir vergi ve kesintiye tabi değildir. Damga vergisi oranı binde 7,59’dur.

Nöbet yerine izin kullanılırsa fazla mesai ücreti ödenir mi?

Hayır. Kanun önce izni esas alır; nöbet karşılığında izin kullandırılan saatler için fazla mesai (nöbet) ücreti ödenmez. Ücret yalnız izinle karşılanamayan saatler için ödenir.

Bayram nöbeti daha fazla mı ödenir?

Kanunda bayram ve resmi tatil nöbeti için ayrı bir artırım yoktur. Artırım yalnız acil servis, yoğun bakım ve 112 nöbetlerinde yüzde ellidir.

Özel hastanede hemşire fazla mesai ücreti nasıl hesaplanır?

Aylık brüt ücret 225’e bölünür, çıkan saatlik ücret 1,5 ile ve haftalık 45 saati aşan saat sayısıyla çarpılır. Günlük 11 saati aşan çalışma da fazla çalışma sayılır.

Kaynaklar

¹ Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 21.09.2021, E. 2021/7759, K. 2021/12375. ↑