Evlilik Nedeniyle İşten Ayrılma Tazminat Şartları (2026)

Evlilik nedeniyle işten ayrılma, en az bir yıllık kıdemi olan kadın işçinin, resmî evlenme tarihinden itibaren bir yıl içinde iş sözleşmesini kendi isteğiyle feshetmesine rağmen kıdem tazminatı almasını sağlayan ve dayanağını 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14. maddesinden alan istisnai bir fesih hakkıdır. Evlenen kadın işçinin bu yolla aldığı ödeme, günlük dilde “evlilik tazminatı” olarak bilinir; hukuken her tam çalışma yılı için 30 günlük ücret tutarındaki kıdem tazminatıdır.

Evlilik Nedeniyle İşten Ayrılma Nedir?

Evlilik nedeniyle işten ayrılma, kadın işçinin evlendiği için iş sözleşmesini kendi iradesiyle sona erdirmesi ve buna rağmen kıdem tazminatına hak kazanmasıdır. Kural olarak istifa eden işçi kıdem tazminatı alamaz; evlilik ise kanunun bu kurala açıkça tanıdığı istisnalardan biridir. Hükmün kaynağı, 4857 sayılı İş Kanunu yürürlüğe girdiği hâlde yürürlükte bırakılan 1475 sayılı Kanun’un 14. maddesidir. Madde, kıdem tazminatı doğuran haller arasında şunu sayar:

“…kadının evlendiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde kendi arzusu ile sona erdirmesi … hallerinde işçinin işe başladığı tarihten itibaren hizmet akdinin devamı süresince her geçen tam yıl için işverence işçiye 30 günlük ücreti tutarında kıdem tazminatı ödenir.”

1475 sayılı İş Kanunu · Madde 14

Bu yüzden evlenen kadın işçinin hakkı, genel kuraldan farklı olarak kanunun kendisinden doğar; işverenin onayına ya da iyi niyetine bağlı değildir. Yargı kararları da hükmü kadın işçi lehine yorumlar: “Yargıtay uygulamasına bakıldığında 14. maddenin kadın işçi lehine olacak şekilde oldukça geniş yorumlandığı gözlemlenmektedir.”¹

Günlük dilde “evlilik tazminatı” denilen ödeme, aslında ayrı bir tazminat türü değildir. İşçinin aldığı para; hesaplama yöntemi, tavanı, vergisi ve zamanaşımı açısından kıdem tazminatının ta kendisidir. Bu nedenle hesaplama, tavan, ödeme ve dava kurallarının tamamı genel kıdem tazminatı kurallarına dayanır. Genel kuralın ayrıntısı istifa eden işçinin kıdem tazminatı yazısında ayrıca ele alınmıştır.

Evlilik Nedeniyle İşten Ayrılma Şartları

Evlilik nedeniyle işten ayrılan kadın işçi, kıdem tazminatını ancak şu beş şartın tamamı bir arada varsa alabilir. Bunlardan biri bile eksik kalırsa fesih, tazminat doğurmayan sıradan bir ayrılış sayılabilir.

1. İşçi kadın olmalıdır. Kanun, “kadının evlendiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde kendi arzusu ile sona erdirmesi” ifadesini kullanır.
2. İş Kanunu kapsamında işçi olmalıdır. Özel sektörde ve kamuda işçi statüsünde çalışan kadın işçiler bu kapsamdadır; memurlar değildir.
3. En az 1 yıllık kıdem bulunmalıdır. Bu süre, işçinin aynı işverene ait bir ya da birkaç işyerinde geçirdiği çalışmaların toplamıyla en az bir yıla ulaşmalıdır.
4. Resmî evlilik olmalıdır. Süre, evlendirme memuru önünde yapılan resmî evlenmeyle başlar; yalnızca dinî nikâh bu hakkı doğurmaz.
5. İş sözleşmesi, evlilik tarihinden itibaren 1 yıl içinde ve işçi tarafından feshedilmelidir. İşten çıkarma işverenden gelmişse bu hüküm devreye girmez; işverenin feshine ilişkin genel kurallar uygulanır.

Karıştırılan İki Ayrı 1 Yıl Şartı

Evlilik nedeniyle işten ayrılmada en çok karşılaşılan yanlış, kanunda geçen iki ayrı bir yıllık sürenin birbiriyle karıştırılmasıdır. Her biri başka bir şeyi ölçer ve ikisinin de aynı anda sağlanmış olması gerekir:

Şart	Neyi ölçer?	Başlangıç	Sağlanmazsa
1 yıllık kıdem	Aynı işverende geçen toplam çalışma süresi	İşe giriş tarihi	Kıdem tazminatı hiç doğmaz.
1 yıllık fesih süresi	Evlilikten sonra feshin ne kadar sürede yapıldığı	Resmî evlenme tarihi	Fesih sıradan istifa sayılır, tazminat alınamaz.

Örnek: 1 Eylül 2026’da işe başlayan ve 10 Mayıs 2027’de evlenen bir işçi, Haziran 2027’de ayrılmak isterse henüz bir yıllık kıdemi dolmadığı için tazminat alamaz. Aynı işçi 1 Eylül 2027’den sonra ve 10 Mayıs 2028’den önce ayrılırsa her iki şart da sağlanmış olur. Yani kıdemi bir yılı doldurmak üzere olan işçi, evlilikten sonraki bir yıllık süre bitmeden kıdeminin tamamlanmasını bekleyip ardından iş sözleşmesini feshedebilir.

Bir yıllık kıdem şartı kanun metninde ayrıca yazılı değildir; kanundaki “her geçen tam yıl için” ifadesinden ve Yargıtay uygulamasından çıkar. Yüksek mahkeme bu şartı nispi emredici kabul eder: iş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesiyle işçi lehine kısaltılabilir, ancak işçi aleyhine uzatılamaz.² Sözleşmenizde daha kısa bir süre öngörülmüşse bu hüküm size uygulanır.

Evlilik Tarihi Nasıl Belirlenir ve Süre Nasıl Hesaplanır?

Bir yıllık süreyi başlatan tarih, düğün ya da nişan günü değil; evlendirme memuru önünde yapılan resmî evlenmenin tarihidir. Bu tarih, e-Devlet üzerinden alınabilen nüfus kayıt örneğinde ve evlilik cüzdanında yer alır. Yıl olarak belirlenen süre, Türk Borçlar Kanunu m.92 uyarınca son yılın, başlangıç gününe karşılık gelen gününde sona erer. Örneğin 10 Mayıs 2027’de evlenen işçi için süre 10 Mayıs 2028’de dolar. Evlendikten sonra bir yıl dolmadan boşanma davası açılmış olması da süreyi kesmez: “evlendikten itibaren 1 yıl geçmeden önce boşanma davası açan kadın işçinin davasının kesin hükmü verilmeden boşanmış sayılamayacağından; kesin hüküm verilene dek evli sayılacak ve bu süre içinde iş akdini feshedebilecektir.”³

Bildirimi son güne bırakmak risklidir. Bildirimin işverene hangi gün ulaştığı tartışılabileceğinden, fesih bildirimini süre dolmadan en az birkaç gün önce ve sonradan ispatlanabilecek bir yolla yapmak gerekir.

Resmî Nikâh Şartı: Dini Nikâh Yeterli mi?

Hayır. Yargıtay, evlilik nedeniyle fesih hakkının “resmi evlilik işleminin tamamlanmasından itibaren bir yıl içinde” kullanılması gerektiğini vurgular.⁴ Türk Medeni Kanunu m.143’e göre de evliliğin geçerliliği dinî törene bağlı değildir. Öğretide de aynı sonuç kabul edilir: “Resmi şekilde gerçekleştirilmeyen veya şekil ve usul şartları yerine getirilmemiş bir evlilik resmi evlilik olarak değerlendirilemeyeceği için, İş Kanununda yasal güvence altına alınmış olan kadın işçinin evlilik nedeniyle iş sözleşmesini sona erdirebilme imkânı bulunmayacaktır.”⁵ Sadece dinî (imam) nikâhıyla birlikte yaşayan kadın işçi, bu yüzden bu hükme dayanıp kıdem tazminatı alamaz.

Yurt dışında yapılan evlilik: Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun m.13 uyarınca evliliğin şekli, evliliğin yapıldığı ülkenin hukukuna tabidir. Bu konuda yerleşik bir içtihat bulunmadığından güvenli yol, süreyi yurt dışındaki evlenme tarihinden başlatmak ve evliliği en kısa sürede Türkiye’de tescil ettirmektir.

Nikâhtan Önce İşten Ayrılırsam Ne Olur?

Kanun “evlendiği tarihten itibaren” ifadesini kullandığından, henüz resmî evlenme gerçekleşmeden yapılan fesih bu hakka dayanamaz. Nişanlılık, düğün hazırlığı veya ileri bir tarihe alınmış nikâh günü yeterli değildir. Nikâhtan önce işten ayrılmak zorunda kalan işçinin, şartları varsa başka bir fesih sebebine (örneğin ücretin ödenmemesi gibi haklı nedenlere) dayanması gerekir.

Hukuk Genel Kurulu’nun önüne gelen bir olayda işçi, istifa dilekçesini nikâhtan dokuz gün önce vermiş ve sonradan evlilik nedeniyle kıdem tazminatı istemişti. Kurul, evlenmeden önce yapılan feshin evlilik nedeniyle fesih sayılamayacağına ve dilekçenin “istifa mahiyetinde” olduğuna karar verdi.⁶ Daha yeni bir kararda da evlenmeden iki gün önce verilen istifa dilekçesi için aynı sonuca varılmış ve “Fesih hakkının evlilik tarihinden sonraya ilişkin ve bir yıl içinde kullanılması gereken bir hak olduğu” vurgulanmıştır.⁷ Bu kararlar, dilekçe tarihinin evlilik tarihinden sonraya denk gelmesinin neden bu kadar önemli olduğunu gösteriyor.

Kimler Yararlanabilir, Kimler Yararlanamaz?

Erkek İşçi Evlilik Nedeniyle Kıdem Tazminatı Alabilir mi?

Hayır. 1475 sayılı Kanun m.14 bu hakkı yalnızca kadın işçiye tanımıştır. Düzenlemenin eşitlik ilkesine aykırı olduğu iddiasıyla İzmir 6. İş Mahkemesi’nin yaptığı itirazı Anayasa Mahkemesi reddetmiş ve kadının aile içindeki sorumluluklarının farklı bir düzenlemeyi haklı kıldığını kabul etmiştir.⁸ Kararın oy birliğiyle verilmediği öğretide şöyle aktarılır: “Anayasa Mahkemesi oy çokluğu ile söz konusu itirazı reddetmiştir.”⁹ Kural olarak, evlendiği gerekçesiyle işten ayrılan erkek işçinin yaptığı fesih, kıdem tazminatı doğurmayan bir istifa niteliğindedir; kanunda sayılan başka bir sebebe (örneğin askerlik nedeniyle işten ayrılma ya da emeklilik) dayanırsa kıdem tazminatı alabilir.

Memurlar ve Kamuda Çalışan Kadın İşçiler

Madde “Bu Kanuna tabi işçilerin” ifadesiyle başladığından hüküm yalnızca İş Kanunu’na tabi işçiler için geçerlidir. 657 sayılı Kanun’a tabi memurlar işçi olmadığından bu haktan yararlanamaz. Belediyelerde ve diğer idarelerde sürekli işçi statüsünde çalışan kadın işçiler ise şartları taşıyorsa evlilik nedeniyle kıdem tazminatı alabilir.

Kısmi Süreli, Belirli Süreli ve Ev Hizmetlerinde Çalışanlar

Kısmi süreli (part-time) çalışan kadın işçi de şartları taşıyorsa evlilik nedeniyle kıdem tazminatı alabilir; tazminat, kısmi çalışmaya göre ödenen ücret üzerinden hesaplanır. Ev hizmetlerinde çalışanlar ise 4857 sayılı İş Kanunu m.4 uyarınca kanun kapsamı dışındadır. Madde 14 yalnızca “Bu Kanuna tabi işçiler” için uygulandığından, ev hizmetlerinde çalışan kadın işçi için evlilik nedeniyle kıdem tazminatı hakkı doğmaz; bu kişilerin hakları Türk Borçlar Kanunu’na göre belirlenir.

Doğum İzni veya Ücret Ödenmeyen İzin Sırasında Ayrılmak

İşçi analık izninde ya da ücret ödenmeyen izinde olduğunda iş sözleşmesi bitmez; sadece askıya alınmış olur. Kanunda işçinin bu dönemde iş sözleşmesini feshetmesini yasaklayan bir hüküm bulunmadığından, evlilik tarihinden itibaren bir yıllık süre henüz dolmamışsa izin sırasında da evlilik nedeniyle fesih yapılabileceği kabul edilir. Konuya doğrudan değinen bir Yargıtay kararı olmadığı için izindeyken fesih yapacak işçinin, bildirimini ekstra özenle ve ispatlanabilir bir yolla yapması yerinde olur.

Evlilik Nedeniyle Fesih Nasıl Yapılır? (Adım Adım)

1. Tarihleri kontrol edin. İşe giriş tarihinizi ve resmî evlenme tarihinizi yan yana yazın; hem 1 yıllık kıdemin dolduğunu hem de evlilikten itibaren 1 yılın geçmediğini doğrulayın.
2. Belgelerinizi hazırlayın. e-Devlet’ten nüfus kayıt örneği veya evlilik cüzdanı fotokopisi, SGK hizmet dökümü ve son aylara ait bordrolar yeterlidir.
3. Yazılı fesih bildirimi hazırlayın. Bildirimde iş sözleşmesini evlilik nedeniyle (1475 sayılı Kanun m.14) feshettiğinizi, evlenme tarihini, kıdem tazminatı ve yıllık izin ücreti talebinizi açıkça yazın. Aşağıdaki dilekçe örneği kullanılabilir.
4. Bildirimi ispatlanabilir şekilde teslim edin. İşverene imza karşılığı tarihli teslim, noter ihtarnamesi veya KEP (kayıtlı elektronik posta) kullanılabilir.
5. Ödemeyi ve çıkış kodunu takip edin. Kıdem tazminatı fesihle birlikte ödenmelidir. e-Devlet’te işten ayrılış kodunu kontrol edin.
6. Ödeme yapılmazsa arabulucuya başvurun. Kıdem tazminatı davası açmadan önce zorunlu arabuluculuk yoluna gidilir; anlaşma olmazsa iş mahkemesinde dava açılır.

Dilekçede “İstifa” Yazılmışsa Hak Kaybolur mu?

Her zaman değil. Yargı kararlarında belirleyici olan, fesih bildiriminin başlığı ya da içinde geçen kelime değil, işçinin gerçek iradesidir. Dilekçede “istifa” ya da “ailevi sebepler” yazılmış olsa bile fesih evlilikten sonraki bir yıl içinde yapılmışsa ve işçinin ayrılma sebebinin evlilik olduğu anlaşılıyorsa, fesih evlilik nedeniyle yapılmış sayılabilir. Bir kararda bu durum şöyle ifade edilmiştir: ““Evlilik” de ailevi sebepler arasında olduğundan ve yasal süresi içinde talep edilmiş bulunması nedeniyle iş akdinin evlilik sebebiyle feshedildiğinin kabulüyle kıdem tazminatının hüküm altına alınması gerekirken yazılı gerekçeyle reddi hatalıdır.”¹⁰

Bu durumda ispat yükü işçide kalır ve iş davaya dönüşebilir. Hatalı dilekçe verdiyseniz, bir yıllık süre dolmadan işverene evlilik nedenine dayandığınızı ayrıca yazılı olarak bildirin.

Bildirim Nasıl Teslim Edilir? Noter Şart mı?

Fesih bildirimini noter aracılığıyla yapmak zorunlu değildir. Asıl mesele, bildirimin işverene ulaştığını ve hangi tarihte ulaştığını ispatlayabilmektir. Öğretide de bu öneri yer alır: “Kadın işçilerin evlilik nedeniyle iş sözleşmelerini feshederken hak kaybına uğramamaları için mümkün olduğunca fesih bildirimlerini yazılı veya resmi yoldan yapmaları daha yerinde olacaktır.”¹¹ Uygulamada üç yöntem tercih edilir:

• Elden teslim: Dilekçenin bir nüshası işverene veya insan kaynakları birimine verilir, diğer nüshaya “teslim aldım” notu, tarih ve imza alınır.
• Noter ihtarnamesi: İşveren dilekçeyi teslim almaktan kaçınıyorsa en güvenli yoldur; tebliğ tarihi resmî olarak belgelenir.
• KEP: İşverenin kayıtlı elektronik posta adresi varsa hızlı ve ispat değeri yüksek bir yöntemdir.

Evlilik Nedeniyle İşten Ayrılma Dilekçesi Örneği

Evlilik nedeniyle fesih bildirimi işverene hitaben yazılır; mahkemeye verilen bir dava dilekçesi değildir. Köşeli parantez içindeki yerleri kendi bilgilerinizle doldurun ve dilekçeyi iki nüsha hazırlayın.

Dilekçede “istifa” kelimesini kullanmayın, evlenme tarihini mutlaka yazın ve işverenden tarihli teslim imzası alın. Teslim alınmazsa aynı metin noter ihtarnamesi ya da KEP ile gönderilebilir. Ödeme yapılmaz da dava aşamasına geçilirse kıdem tazminatı dava dilekçesi örneği kullanılabilir.

Evlilik Tazminatı Nasıl Hesaplanır?

Evlenen kadın işçiye ödenecek evlilik tazminatı, genel kıdem tazminatı formülüyle hesaplanır: her tam çalışma yılı için 30 günlük giydirilmiş brüt ücret ödenir; bir yıldan artan süreler için de aynı oran üzerinden kıst (orantılı) ödeme yapılır. Örneğin bir yıllık evlilik tazminatı, işçinin bir aylık giydirilmiş brüt ücretine eşittir.

Giydirilmiş Brüt Ücret: Hangi Ödemeler Dahil?

Hesap yapılırken yalnızca çıplak brüt maaşa bakılmaz; işçiye düzenli olarak sağlanan para ve parayla ölçülebilen menfaatler de eklenerek bulunan giydirilmiş brüt ücret esas alınır. Esas alınan ücret, fesih tarihindeki son ücrettir.

Ödeme kalemi	Hesaba dahil mi?
Brüt aylık ücret	Evet
Düzenli yemek yardımı veya yemek kartı	Evet
Düzenli yol yardımı	Evet
Düzenli ödenen ikramiye ve primler	Evet (yıllık tutar 12’ye bölünerek)
Yakacak, giyecek, kira yardımı	Evet
İşverence ödenen özel sağlık ve hayat sigortası primleri	Evet
Arızi fazla mesai, hafta tatili ve genel tatil ücretleri	Hayır
Koruyucu elbise, sabun, havlu gibi iş gereği yardımlar	Hayır

Her ay değil de yılın belirli dönemlerinde ödenen ikramiye ve primlerde, son bir yılda ödenen toplam tutar 365’e bölünerek günlük ücrete eklenir. Hesaplama net değil, brüt tutarlar üzerinden yapılır.

Maaşın bir bölümü “elden” veriliyorsa tazminat, bordrodaki düşük rakam üzerinden değil, elden ödenen kısım da eklenerek bulunan gerçek ücret üzerinden hesaplanır. Bu gerçek ücret de brüte çevrilir; Yargıtay’a göre “kıdem tazminatı, işçinin fiilen eline geçen ücreti üzerinden değil, sigorta primi, vergi sendika aidatı gibi kesintiler yapılmaksızın belirlenen brüt ücret göz önünde tutularak hesaplanır.”¹² İşçi gerçek ücretini banka kayıtları, tanık beyanları ve emsal ücret araştırmasıyla ispatlayabilir.

2026 Kıdem Tazminatı Tavanı

Kıdem tazminatının bir yıl için ödenecek tutarı, en yüksek devlet memuruna ödenen bir yıllık azami emeklilik ikramiyesini geçemez. Bu sınıra kıdem tazminatı tavanı denir ve her yıl ocak ve temmuz aylarında güncellenir. 2026 yılı için geçerli tavanlar şunlardır:

Dönem	Bir yıl için kıdem tazminatı tavanı
1 Ocak – 30 Haziran 2026	64.948,77 TL
1 Temmuz – 31 Aralık 2026	73.729,87 TL

Uygulanacak tavan, ödemenin yapıldığı güne bakılarak değil, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihe bakılarak belirlenir. Temmuz–Aralık döneminde iş sözleşmesini fesheden işçinin giydirilmiş brüt ücreti 73.729,87 TL’yi aşıyorsa, her çalışma yılı için en fazla bu tutar ödenir.

Örnek Hesaplama: Asgari Ücretle 3 Yıl 4 Ay Çalışan Kadın İşçi

3 yıl 4 ay çalışmış, başka yan ödeme almayan ve 2026 brüt asgari ücreti (aylık 33.030,00 TL) ile çalışan bir kadın işçi, evlendikten 5 ay sonra iş sözleşmesini feshetmiş olsun:

Kalem	Hesap	Tutar
3 tam yıl	33.030 TL × 3	99.090,00 TL
4 ay	33.030 TL × 4 / 12	11.010,00 TL
Brüt kıdem tazminatı		110.100,00 TL
Damga vergisi	110.100,00 × binde 7,59	−835,66 TL
Net ödenecek tutar		109.264,34 TL

Kıdem tazminatından gelir vergisi kesilmez; yalnızca damga vergisi kesilir. Daha yüksek ücret alan işçide aynı hesap kendi giydirilmiş brüt ücretiyle yapılır; ücret tavanı aşıyorsa hesaplama tavan tutar üzerinden yapılır.

Evlilik Tazminatı Ne Zaman Ödenir?

Kıdem tazminatı, iş sözleşmesinin sona erdiği anda muaccel (ödenmesi gereken) hale gelir. Kanun ayrıca bir ödeme süresi tanımamıştır; yani işveren ödemeyi fesih tarihinde yapmalıdır.

Ödemenin geciktirilmesi halinde işveren, gecikilen süre için mevduata uygulanan en yüksek faizi ödemekle yükümlüdür. Dava yoluyla talep edilebilen bu faiz, normal yasal faizden yüksek olduğundan işçi için önemli bir güvence oluşturur.

Evlilik Tazminatı Taksitle Ödenebilir mi?

Kanun kıdem tazminatının taksitle ödenmesini öngörmez. Taksit ancak evlenen kadın işçi kabul ederse mümkündür; işçi taksitli ödemeye mecbur bırakılamaz. Taksitlere razı olan işçinin, anlaşmayı yazılı yapması ve ödeme takvimini açıkça belirlemesi gerekir. Taksitlerden biri ödenmezse kalan tutar için arabuluculuğa başvurulabilir; gecikilen süre için mevduata uygulanan en yüksek faiz istenebilir.

Evlilik Feshinde İhbar Süresi ve İhbar Tazminatı

Evlilik nedeniyle işten ayrılmada en çok merak edilen konulardan biri ihbar süresidir. Yerleşik içtihada göre kadın işçinin bu durumda ihbar öneli vermesi gerekmez; feshin geçerli olması için işverenin onayı da aranmaz. Kararda kadın işçinin “işverene ihbar öneli tanıması zorunluluğu da bulunmamaktadır” tespiti açıkça yer alır.⁴ Öğretide de aynı görüş paylaşılır: “fesih için ihbar öneli gerekmediğini söylemek yeterli görülmektedir.”¹³

Bunun doğal sonucu olarak:

• Kadın işçi ihbar tazminatı alamaz. İş sözleşmesini fesheden taraf kendisidir. Yargıtay bu kuralı şöyle koyar: “İşçinin 1475 sayılı Yasanın 14 üncü maddesi hükümleri uyarınca emeklilik, muvazzaf askerlik, evlilik gibi nedenlerle iş sözleşmesini feshetmesi durumunda ihbar tazminatı talep hakkı bulunmamaktadır.”¹⁴
• İşveren de işçiden ihbar tazminatı isteyemez. Aynı kararda “Anılan fesihlerde işveren de ihbar tazminatı talep edemez.” denilmiştir.¹⁴

İşçi dilerse işlerin devrini kolaylaştırmak amacıyla birkaç gün ya da birkaç hafta daha çalışmaya razı olabilir. Böyle bir yükümlülüğü yoktur; bunu tercih ederse fesih tarihinin nikâhtan itibaren bir yıllık süreyi geçmemesine dikkat etmelidir.

Evlenen Kadın İşçi İşsizlik Maaşı Alabilir mi?

Hayır. İşsizlik ödeneği, 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu m.51’de sınırlı olarak sayılan hallerde bağlanır. Bu hallerin başında işverenin feshi, işçinin haklı nedenle feshi, belirli süreli sözleşmenin sona ermesi ve işyerinin kapanması gelir. Evlilik nedeniyle fesih bu listede yer almadığından, kıdem tazminatı alınsa bile işsizlik maaşı bağlanmaz.

Ayrılmaya karar verirken, kıdem tazminatının işsizlik ödeneği gibi her ay gelen bir destek değil, tek seferlik bir ödeme olduğunu göz önünde bulundurmak gerekir. İŞKUR, işsizlik ödeneği başvurusunda işten ayrılış kodunu esas aldığından, “13” koduyla bildirilen çıkışlarda ödenek bağlanmaz.

Evlilik Nedeniyle Fesihte Çıkış Kodu

İşveren, işçinin ayrılışını 10 gün içinde Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirmek zorundadır. Sigortalı İşten Ayrılış Bildirgesi’ndeki kod listesinde evlilik nedeniyle fesih için ayrı bir kod bulunur:

Kod 13 – Kadın işçinin evlenmesi

Ayrılış kodunuzu e-Devlet’teki “Tescil ve Hizmet Dökümü” ekranından kontrol edebilirsiniz. İşveren bazen evlilik nedeniyle feshi “03 – Belirsiz süreli iş sözleşmesinin işçi tarafından feshi” koduyla bildirir. Kodun kendisi fesih nedenini belirlemez; belirleyici olan, feshin gerçek niteliğidir. Yine de yanlış kod ileride delil olarak karşınıza çıkabileceğinden, işverenden düzeltme yapmasını yazılı olarak istemeniz ve fesih bildiriminizi saklamanız önerilir.

Evlilik Nedeniyle Fesih, İstifa ve İşten Çıkarılma Karşılaştırması

Tablo, evlilik nedeniyle feshi en çok karıştırılan diğer ayrılış türleriyle karşılaştırır:

Ayrılış türü	Kıdem	İhbar tazminatı	İşsizlik maaşı
Evlilik nedeniyle fesih (kadın işçi)	Var	Yok	Yok
Sıradan istifa	Yok	Yok	Yok
İşverenin haklı neden olmadan feshi	Var	Var	Var*
İşçinin haklı nedenle feshi (4857 s. İş Kanunu m.24)	Var	Yok	Var*

* İşsizlik maaşı için ayrıca son 120 gün kesintisiz prim ve son üç yılda en az 600 gün prim şartları aranır. Kıdem tazminatı her durumda en az bir yıllık kıdemi gerektirir.

İşten Ayrılırken Talep Edilebilecek Diğer Alacaklar

Evlilik nedeniyle işten ayrılan kadın işçi yalnızca kıdem tazminatı değil, iş ilişkisi boyunca doğmuş ve ödenmemiş tüm alacaklarını da isteyebilir:

• Kullanılmamış yıllık izin ücreti: İş sözleşmesi sona erdiğinde kullanılmayan yıllık izin günlerinin ücreti son ücret üzerinden ödenir (4857 s. İş Kanunu m.59).
• Ödenmemiş ücretler: Son ayın kısmi ücreti dahil.
• Fazla mesai ücreti: Haftalık 45 saati aşan çalışmalar için %50 zamlı ücret.
• Hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücretleri,
• Prim ve ikramiye alacakları.

Sigortasız veya eksik gün bildirimiyle çalıştırılan işçilerin, kıdem süresini ispat edebilmek için ayrıca hizmet tespiti davası açması gerekebilir.

İşveren Evlilik Tazminatını Ödemezse: Arabuluculuk, Dava ve Zamanaşımı

Kıdem tazminatı ödenmezse doğrudan dava açılamaz. 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3 uyarınca kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti ve diğer işçilik alacakları için önce arabulucuya başvurmak zorunludur; arabuluculuk bir dava şartıdır. İş davalarında arabuluculuk süreci şöyle işler:

1. Başvuru: İşverenin yerleşim yerindeki ya da işin yapıldığı yerdeki arabuluculuk bürosuna, büro yoksa adliyedeki görevli birime yapılır. İlk görüşmeye avukatla ya da kişisel olarak katılınabilir.
2. Süre: Arabulucu başvuruyu üç hafta içinde sonuçlandırır; zorunlu hallerde bu süre en çok bir hafta uzatılabilir.
3. Anlaşma olursa: Anlaşma belgesi ilam niteliğindedir; ödenmezse doğrudan icraya konulabilir. Tutanağa yalnızca anlaşılan alacaklar yazılmalı, diğer alacaklardan feragat edilmemelidir.
4. Anlaşma olmazsa: Son tutanakla iş mahkemesinde dava açılır; iş mahkemesi bulunmayan yerlerde davaya asliye hukuk mahkemesi bakar.

Kıdem tazminatı davası için zamanaşımı, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren 5 yıldır (4857 s. İş Kanunu ek m.3); arabuluculuk süreci devam ederken zamanaşımı işlemez. Süreler kıdem tazminatında zamanaşımı yazısında ayrıntılı olarak anlatılmıştır. 7589 sayılı Kanun’la belirsiz alacak davası kaldırıldığından, tutarın tam bilinmediği durumlarda kısmi dava açılarak fazlaya ilişkin haklar saklı tutulur ve tutar yargılama sırasında HMK m.109/4 uyarınca artırılır.

Evlilik Nedeniyle Ayrıldıktan Sonra Tekrar Çalışılabilir mi?

Evet. Evlilik nedeniyle işten ayrılan kadın işçi başka bir işyerinde çalışmaya başlarsa, bu durum kıdem tazminatı hakkını tek başına ortadan kaldırmaz. Yargıtay’a göre “kadın işçi evlilik nedenine dayalı feshin ardından ara vermeksizin başka bir işyerinde çalışmaya başlayabilir”⁴; Anayasa ile güvence altına alınan çalışma hakkı bu nedenle sınırlanamaz. Başka bir kararda da aynı sonuca varılmıştır: “Bu bağlamda evlenmekle bir yıl içinde ayrılan davacının başka yerde işe girmesi kıdem tazminatı hakkını ortadan kaldırmaz.”¹⁵

İstisna: hakkın kötüye kullanılması. Evlilik nedeniyle fesih hakkı sınırsız değildir. İşçi hakkında işverence başlatılmış bir disiplin soruşturması sürerken yapılan ve asıl amacı soruşturmanın sonucundan kaçmak olan evlilik nedeniyle fesih, hakkın kötüye kullanılması olarak değerlendirilmiştir.¹⁶ Yalnızca tazminat almak amacıyla göstermelik şekilde evlenilmesi de aynı açıdan incelenebilir; öğretide şu örnek verilir: “Evli kadının eşinden boşanıp, hemen boşandığı eşiyle yeniden evlenmesi ve evlilik nedeniyle iş sözleşmesini sona erdirmesi durumu hakkın kötüye kullanılması şeklinde değerlendirilebilir.”¹⁷ Bu değerlendirme her somut olayda ayrıca yapılır.

Aynı İşyerine Geri Dönmek

Evlilik nedeniyle kıdem tazminatını alan işçinin daha sonra aynı işverenin yanında yeniden çalışmaya başlaması mümkündür. Böyle bir durumda tazminatı ödenen önceki çalışma süresi tasfiye edilmiş kabul edilir; ileride yeni bir kıdem tazminatı hesaplanırsa sadece yeni çalışma dönemi hesaba katılır. Kanuna göre “Aynı kıdem süresi için bir defadan fazla kıdem tazminatı veya ikramiye ödenmez.”

Sıkça Sorulan Sorular

Evlilik tazminatı almak için en az kaç yıl çalışmak gerekir?

Aynı işverene bağlı olarak en az bir yıl çalışmış olmak gerekir. Bir yıldan az kıdemi olan kadın işçi, evlilik nedeniyle ayrılsa bile kıdem tazminatı alamaz. İş sözleşmesinde veya toplu iş sözleşmesinde daha kısa bir süre öngörülmüşse işçi lehine olan bu hüküm uygulanır.

Evlendikten sonra ne kadar süre içinde işten ayrılmalıyım?

Fesih, resmî evlenme tarihinden itibaren bir yıl içinde yapılmalıdır. Örneğin 10 Mayıs 2027’de evlenen işçinin en geç 10 Mayıs 2028’e kadar fesih bildirimini işverene ulaştırması gerekir. Bildirimi son güne bırakmamak önerilir.

Evlilik nedeniyle işten ayrılırken ihbar süresine uymak zorunda mıyım?

Hayır. Evlilik nedeniyle iş sözleşmesini fesheden kadın işçinin ihbar öneli vermesi gerekmez ve işveren bu nedenle ihbar tazminatı isteyemez. Buna karşılık işçi de ihbar tazminatı alamaz.

Evlilik nedeniyle işten ayrılan kadın işsizlik maaşı alabilir mi?

Hayır. 4447 sayılı Kanun m.51’de işsizlik ödeneğine hak kazandıran haller arasında evlilik nedeniyle fesih yer almaz. Kıdem tazminatı alınır, ancak işsizlik maaşı bağlanmaz.

İşveren fesih dilekçemi kabul etmezse ne yapmalıyım?

Evlilik nedeniyle fesih tek taraflı bir işlemdir ve işverenin kabulüne bağlı değildir. İşveren dilekçeyi teslim almaktan kaçınırsa bildirimi noter ihtarnamesi veya KEP ile gönderebilirsiniz; bildirimin işverene ulaştığı tarih fesih tarihi olarak esas alınır.

İşveren ödemezse kaç yıl içinde dava açabilirim?

Kıdem tazminatı alacağı, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren 5 yıllık zamanaşımına tabidir. Davadan önce zorunlu arabuluculuk aşamasından geçmek gerekir; bu süreç devam ederken zamanaşımı işlemez. Anlaşma olmazsa iş mahkemesinde dava açılır.

1 yıllık evlilik tazminatı ne kadar?

Bir yıllık çalışma için ödenen evlilik tazminatı, kadın işçinin 30 günlük giydirilmiş brüt ücretine eşittir. 2026 brüt asgari ücretiyle çalışan ve yan ödeme almayan işçi için bu tutar 33.030,00 TL brüttür; ödemeden yalnızca damga vergisi kesilir.

Evlilik tazminatı taksitle ödenir mi?

Kanun taksitli ödeme öngörmez; kıdem tazminatı iş sözleşmesinin sona erdiği gün ödenmelidir. Taksit ancak işçinin kabulüyle mümkündür. Ödeme geciken her gün için mevduata uygulanan en yüksek faiz istenebilir.

Evlilik nedeniyle işten ayrılma dilekçesine ne yazılmalı?

Dilekçede iş sözleşmesinin 1475 sayılı İş Kanunu m.14 uyarınca evlilik nedeniyle feshedildiği, evlenme tarihi, kıdem tazminatı ve yıllık izin ücreti talebi açıkça yazılmalıdır. Ayrılış nedeni yalnızca evlilik olarak gösterilmeli ve teslim belgesi alınmalıdır.

Kaynaklar

¹ Esra Özen, “Evlenen Kadının Kıdem Tazminatı Hakkı Üzerine Yeniden Düşünmek”, Eskişehir Barosu Dergisi, S. 26, 2025, s. 68. ↑

² Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 05.04.2024, E. 2024/5138, K. 2024/6724. ↑

³ Tamer Demirbilek, “Kıdem Tazminatına Hak Kazanabilmek için Öngörülen Koşullar”, TBB Dergisi, S. 115, 2014, s. 438. ↑

⁴ Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 20.05.2014, E. 2012/10999, K. 2014/16076. ↑

⁵ Selin Umutlu, “Kadın İşçilerin Evlilik Nedeniyle İş Sözleşmesini Fesih Hakkı ve Sonuçları”, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, C. 34, S. 3, 2020, s. 882. ↑

⁶ Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 12.10.2016, E. 2014/9-1136, K. 2016/968. ↑

⁷ Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 26.03.2024, E. 2024/4245, K. 2024/5687. ↑

⁸ Anayasa Mahkemesi, 19.06.2008, E. 2006/156, K. 2008/125. ↑

⁹ Özen, a.g.m., s. 69. ↑

¹⁰ Yargıtay (Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi, 02.11.2015, E. 2015/18326, K. 2015/21063. ↑

¹¹ Umutlu, a.g.m., s. 885. ↑

¹² Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 22.10.2020, E. 2020/5964, K. 2020/13100. ↑

¹³ Özen, a.g.m., s. 65. ↑

¹⁴ Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 12.01.2015, E. 2013/7911, K. 2015/25. ↑

¹⁵ Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 16.01.2013, E. 2010/37179, K. 2013/1571. ↑

¹⁶ Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 17.02.2020, E. 2017/14500, K. 2020/2329. ↑

¹⁷ Umutlu, a.g.m., s. 883. ↑